“Οι γυναίκες είναι πιο ευτυχισμένες χωρίς παιδιά ή σύζυγο”: Η άποψη του καθηγητή συμπεριφορικής επιστήμης που διχάζει

Είναι μία άποψη -που στηρίζεται σε μελέτες και έρευνες ετών για τους δείκτες ευτυχίας των γυναικών ανά τον κόσμο- και που κάθε φορά που διατυπώνεται ή επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση, ξεσηκώνει κύματα οργής ή έστω δυσφορίας: ότι οι ανύπαντρες και οι άτεκνες γυναίκες είναι η πιο ευτυχισμένη υπο-ομάδα στον γενικό πληθυσμό. Κι ότι επίσης είναι πιθανόν να ζήσουν περισσότερο από παντρεμένους συνομήλικους τους με παιδιά.

Η άποψη είχε ακουστεί για πρώτη φορά στο πλαίσιο του φεστιβάλ Hay, για τη λογοτεχνία και τις Τέχνες, από τον καθηγητή συμπεριφορικής επιστήμης στο London School of Economics, Paul Dolan.

Εκεί ο Dolan είχε αποκαλύψει ότι πιο πρόσφατα στοιχεία μελετών για τους παραδοσιακούς δείκτες που χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση της επιτυχίας, δεν σχετίζονται με την ευτυχία, ιδίως δε με τον θεσμό του γάμου και την ανατροφή παιδιών.

«Έχουμε κάποια καλά διαχρονικά δεδομένα που ακολουθούν τους ανθρώπους με την πάροδο του χρόνου, αλλά θα διαπράξω μια τεράστια αδικία σε αυτήν την επιστήμη και απλώς θα πω το εξής: αν είσαι άντρας, μάλλον πρέπει να παντρευτείς. αν είσαι γυναίκα, μην μπεις στη διαδικασία».

Βλέπετε μια ανύπαντρη γυναίκα 40 ετών, που δεν έχει κάνει ποτέ παιδιά και η αυτόματη αντίδραση της κοινωνίας είναι “αχ, τι κρίμα! Ίσως μια μέρα γνωρίσεις τον σωστό άντρα και αυτό να αλλάξει”. Σωστά;  Όχι, καθόλου σωστά.

Πριν κοπάσει το πρώτο κύμα δυσφορίας που είχαν προκαλέσει οι τοποθετήσεις του ο Dolan έγινε ακόμη πιο συγκεκριμένος, εξηγώντας ότι παραδοσιακά οι άντρες επωφελούνται από έναν γάμο, ενώ οι γυναίκες όχι, καθώς ο γάμος “σετάρει” ένα μεγάλο κομμάτι της ζωής τους που έχει να κάνει με τις ευθύνες ενός οργανωμένου σπιτικού.

«(Αν είσαι παντρεμένος άντρας) παίρνεις λιγότερα ρίσκα, κερδίζεις -κατά κανόνα- περισσότερα χρήματα από τη σύζυγό σου στη δουλειά και ζεις λίγο περισσότερο. Εκείνη, από την άλλη, πρέπει να το ανεχτεί και πεθαίνει νωρίτερα από ό,τι αν δεν παντρευόταν ποτέ. Η πιο υγιής και ευτυχισμένη υποομάδα πληθυσμού είναι οι γυναίκες που δεν παντρεύτηκαν ποτέ ή δεν έκαναν παιδιά», κατέληξε.

Ας σημειωθεί εδώ ότι στο βιβλίο του ο Dolan, “Happy Ever After”, επικαλείται στοιχεία από την Εθνική Έρευνα για τη χρήση του Χρόνου (American Time Use Survey – ATUS), η οποία συνέκρινε τα επίπεδα ευτυχίας και δυστυχίας μεταξύ ανύπαντρων, παντρεμένων, διαζευγμένων, εν διαστάσει και χήρων.

Τι απάντησε ένας άντρας στην κλασική αδιακρισία περί απόκτησης παιδιού

Την ίδια στιγμή, βάσει άλλων μελετών, προκύπτουν και τα οικονομικά οφέλη, αλλά και τα οφέλη για την υγεία ανδρών που είναι παντρεμένοι και κατά μέσο όρο προκύπτει ότι αυτοί είναι που δηλώνουν υψηλότερα εισοδήματα και μεγαλύτερη συναισθηματική υποστήριξη. Αυτοί οι δύο παράγοντες του επιτρέπουν να αναλάβουν περισσότερα ρίσκα και να κυνηγήσουν τις επαγγελματικές τους επιδιώξεις, ενώ σε περίπτωση ιατρικού προβλήματος είναι εκείνοι που θα λάβουν μεγαλύτερη φροντίδα και θα αναρρώσουν ταχύτερα.

Όσο για την υγεία των γυναικών, αυτή ως επί το πλείστον έμενε ανεπηρέαστη από τον γάμο, ωστόσο με τις μεσήλικες παντρεμένες γυναίκες ακόμη και να διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο σωματικών και ψυχικών παθήσεων από τις ανύπαντρες συνομήλικές τους.

Ο Dolan, πάντως, δεν άφησε εκτός συζήτησης και τα κοινωνικά στερεότυπα, επισημαίνοντας ότι παρά τα εμφανή οφέλη της μη απόκτησης παιδιών και της απόφασης μιας γυναίκας να μην παντρευτεί, παρ’ όλα αυτά πολλές ανύπαντρες υποφέρουν από το στίγμα της “γεροντοκόρης”, με την κοινωνική πίεση για γάμο και παιδιά, να μην τους επιτρέπει να απολαύσουν την καλύτερη ποιότητα ζωής και να τις κάνει να νιώθουν δυστυχισμένες.

«Βλέπετε μια ανύπαντρη γυναίκα 40 ετών, που δεν έχει κάνει ποτέ παιδιά και η αυτόματη αντίδραση της κοινωνίας είναι “αχ, τι κρίμα! Ίσως μια μέρα γνωρίσεις τον σωστό άντρα και αυτό να αλλάξει”. Σωστά;  Όχι, καθόλου σωστά. ίσως συναντήσει τον λάθος άντρα και αυτό όντως να αλλάξει τη ζωή της προς το χειρότερο. Ίσως γνωρίσει έναν άντρα που την κάνει δυστυχισμένη και λιγότερο υγιή και να συμβάλλει στον πρόωρο θάνατό της», υποστηρίζει ο Dolan.

Ακραίες απόψεις; Πολλοί, αν και συμφωνούν ότι ο γάμος μπορεί να γίνει πηγή δυστυχίας και για τους δύο συζύγους, ωστόσο, δυσανασχετούν εντόνως για το ότι τα παιδιά μπορεί να γίνουν αφορμή για δυστυχισμένη ζωή ή κακή υγεία. Από την άλλη, παρά τις διαφωνίες, ας συμφωνήσουμε ότι ο Dolan αναφέρεται σε “παλαιά μοντέλα ευτυχίας” και ο θεσμός του γάμου, όπως τον είχαν αφομοιώσει οι παλαιότερες γενιές, η αλήθεια είναι ότι δεν περνά μέρες δόξας, ακριβώς…

Με στοιχεία από Guardian 

Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News