Συντρόφισσες, σύντροφοι και σύντροφ@ που έχετε παιδιά, εγγόνια, ανίψια και βαφτιστήρια, (παιδάκια στον κύκλο σας, γενικώς), ας ενωθούμε και ας έρθουμε πιο κοντά, να μιλήσουμε για ένα θέμα που προκαλεί παγκοσμίως την ενήλικη αηδία, αλλά για τα παιδιά είναι κάτι σαν extra skill της αθωότητας: το σκάλισμα της μύτης!
Ναι, το σκάλισμα της μύτης – αυτό το βάσανο, αυτή η ανήλικη εισαγωγή στη χλαπάτσα, αυτό το ταμπού της παιδικής ηλικίας έχει στοιχειώσει πολλούς από εμάς που ψάχναμε άδικα να βρούμε λύση, να κατανοήσουμε αυτό το βρεφικό / παιδικό φετίχ, να πάψουμε να αηδιάζουμε και να μπορέσουμε να αποτρέψουμε τα μωρά και να εξηγήσουμε στα παιδιά γιατί δεν πρέπει να το κάνουν.
Κι όσο εμείς λέγαμε “μη” και του τραβούσαμε το χέρι από τη μύτη, κι όσο προσπαθούσαμε να εξηγήσουμε στα μεγαλύτερα παιδιά πόσο “κακό” είναι αυτό που κάνουν, τόσο το δάχτυλο – γεωτρύπανο χωνόταν πιο βαθιά στη ρινική κοιλότητα.
Αυτό το μικρό ηλεκτροσόκ αηδίας, αυτό τσίμπημα στην καρδιά που νιώθεις ως μητέρα / γονιός ή ως θεία / θείος ή ως νονά / νονός ή ως γιαγιά / παππούς ότι κάτι δεν πάει καλά με το σπλάχνο σου, το ένιωσα και πάλι προχθές. Κοντά στο σχολείο των δικών μου παιδιών, υπάρχει νηπιαγωγείο και οι μητέρες περιμένουμε πάνω κάτω σε ίδιους προαύλιους χώρους τα βλαστάρια μας. Στο ένα πεζοδρόμιο εμείς στο άλλο οι μωρομάνες – νηπιομάνες, οπότε το γυμνασμένο πλέον αυτί μου σε τέτοιους καημούς, έπιασε τον αναστεναγμό μιας νεαρής μητέρας που παραπονιόταν ότι το νήπιο της έχει συναρμολογήσει πλέον το δάχτυλο στη μύτη και δεν ξέρει πώς να του κόψει τη συνήθεια.
Και τώρα ας μιλήσουμε σοβαρά: όπως μου έλεγε και ο δικός μας παιδίατρος, καλή του ώρα του ανθρώπου, το βασικό σε ό,τι έχει να κάνει με τη διακοπή αυτής της συνήθειας είναι να κατανοήσεις γιατί το παιδί βάζει το δάχτυλο στη μύτη.
Μία απάντηση είναι, επειδή η παιδική μυτούλα ξηραίνεται εύκολο. Η ρινική κοιλότητα των παιδιών είναι συνήθως πιο υγρή (πολύ συχνά από συναχάκια, ιώσεις, κ.λπ) και παράγει πιο συχνά βλέννα από τη ρινική κοιλότητα των ενηλίκων. Όταν, λοιπόν, η βλέννα -λέγε με “μυξούλα”- ξεραίνεται μέσα στη μύτη του παιδιού, το ενοχλεί. Και τι πιο φυσιολογικό από το να επιχειρήσει να αφαιρέσει το περιεχόμενο από τη μύτη του;
Το πρώτο δραστικό μέτρο, λοιπόν, πριν από κάθε οργισμένο “μη” και “τι σου είπα;”, είναι να φροντίζουμε η μύτη του παιδιού να είναι καθαρή. Το βοηθάμε να φυσάει τη μύτη του σε ένα χαρτομάντιλο όταν αντιλαμβανόμαστε ότι είναι μπουκωμένο και φροντίζουμε να σιγουρευόμαστε ότι αναπνέει σωστά. Μπορούμε να το μάθουμε να παίρνει αναπνοές σα να του μαθαίναμε οτιδήποτε άλλο για να αποσυμφορεί την περιοχή.
Επίσης, όπως μου είχε πει τότε ο παιδίατρος, το σκάλισμα της μύτης είναι μια ένδειξη στρες ή απέραντης βαρεμάρας. Φροντίζουμε το παιδάκι μας να είναι απασχολημένο με κάτι και κυρίως διασφαλίζουμε ότι το περιβάλλον είναι ήρεμο, χαρούμενο και καθαρό. Αυτό το τελευταίο το επισημαίνω γιατί όταν το μικρό έχει τη συνήθεια να βάζει το χέρι στη μύτη, έχει “σκουπίσει” πρώτα, μπουσουλώντας ή παίζοντας, όλα τα μικρόβια του χώρου στο οποίο βρίσκεται.
Ακόμα ένα βασικό είναι το εξής: δεν φωνάζουμε στο παιδί. Δεν το απειλούμε. Δεν υψώνουμε τον τόνο της φωνής, όταν το βλέπουμε να βάζει το χέρι στη μύτη. Δεν το ρωτάμε, τη λογική για εμάς, αλλά εντελώς παράλογη για το νήπιο ερώτηση “γιατί το κάνεις αυτό;”. Δεν θα πάρουμε απάντηση, φίλοι, ας μην ταλαιπωρούμε και το παιδί και τον εαυτό μας. Επίσης, δεν δείχνουμε εντυπωσιασμένοι / αηδιασμένοι / έξαλλοι. Τα παιδιά ανιχνεύουν καλά τα συναισθήματά μας και αν καταλάβουν ότι αυτό βοηθάει στη φυσική τους τάση να λένε “όχι” και να προσπαθούν να τραβήξουν την προσοχή μας, καταλάβατε: καλά θα πάει κι αυτό!
Με απαλές κινήσεις τραβάμε το δαχτυλάκι από εκεί που χώθηκε, το καθαρίζουμε με μωρομάντιλο και εξηγούμε με γλυκό, αλλά σταθερό τρόπο γιατί δεν είναι ωραίο θέαμα και γιατί μπορεί να αρρωστήσει από αυτό που κάνει – αυτό το τελευταίο για τα μεγαλύτερα παιδιά.
Αν θέλουμε να εμποδίσουμε την κίνηση, με την πρόφαση ότι θα παίξουμε με χρωματιστά τσιρότα, του βάζουμε ένα τσιρότο στον δείκτη και του λέμε ότι κερδίζει όποιος το κρατήσει για περισσότερη ώρα.
Υπάρχουν κι άλλες μέθοδοι, αλλά δεν τις βρίσκω σωστές. Όπως ας πούμε ένα υγρό που βάζουν στα νύχια των παιδιών για να μην τρώνε τα νύχια τους. Αυτή τη συνήθεια την είχα εγώ, και για να με αποτρέψουν έχω φάει άπειρο φαρμάκι τσάμπα και βερεσέ.
Καλύτερη είναι η παρέμβαση την ώρα που συμβαίνει η γεώτρηση. Το να αποσπάσεις την προσοχή του παιδιού με κάτι ενδιαφέρον. Επίσης, σημειώνουμε ότι τα παιδιά μας “μιλούν” με έναν κατάδικό τους τρόπο, οπότε τσεκάρουμε διπλά τι μπορεί να στρεσάρει το παιδί στο δικό μας περιβάλλον.
Το καθησυχαστικό είναι ότι πρόκειται κυρίως για συνήθεια της παιδικής ηλικίας -αν και έχω δει πολλούς ενήλικες να βάζουν μπρος τη δική τους γεώτρηση σε κοινή θέα και μπορώ να σκεφτώ διάφορα αναφορικά με τους λόγους που δεν έκοψαν ποτέ αυτή τη συνήθεια.
Θέλει υπομονή, πειθώ και ευρηματικότητα και κάποτε το δαχτυλάκι θα πάψει να ανεβαίνει στο ρουθούνι για στενές επαφές αηδιαστικού τύπου. Δεν θέλω καθόλου να συζητήσουμε για το σίκουελ της συνήθειας που είναι αυτό που βρίσκουν στη μύτη, να το τρώνε κιόλας (άπειρα “ίουουου” ακούγονται πάνω από την Αθήνα, μην πω πάνω από την Ελλάδα).
Παλαιότερα, είχε κυκλοφορήσει μία έρευνα που έλεγε ότι τα παιδιά που το κάνουν αυτό, πρακτικά καταπίνουν μία σειρά ευεργετικών μικροβίων που ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό τους σύστημα. Αλλά, όπως είπα, θα ήθελα να μην το συζητήσουμε καθόλου αυτό. Ας μείνουμε, στην προσπάθεια που οι Δυνάμεις του Καλού θα μας επιβραβεύουν ως γονείς, θείους και νονούς και μόνο υγεία ευχόμαστε σ’ αυτούς με το ανοσοποιητικό σύστημα – τούρμπο!
Αυτά, καλές υπομονές και καλή επιτυχία από κάποια που ξέρει.
Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News
