To burn out της ομορφιάς

Η ομορφιά σήμερα είναι μια άσκηση στην εξάντληση, η οποία αγγίζει το burn out, όπως αναφέρεται πλέον και στα social media. Το τρέχον καθεστώς είναι ένα πρόγραμμα «υψηλής συντήρησης που μεταμφιέζεται σε χαμηλή συντήρηση» (high maintenance to appear low maintenance), μια συνεχής προσπάθεια να δώσουμε την ψευδαίσθηση της φυσικότητας: ημιμόνιμα τατουάζ φρυδιών και χειλιών, βαφές και ανόρθωση βλεφαρίδων, συνεδρίες θεραπείας με κόκκινο φως και μασάζ προσώπου με μικρορεύματα (microcurrent). Πόσες γυναίκες είναι πλέον πρόθυμες, αλλά και δύνανται οικονομικά να συνεχίσουν αυτό το βουνό δραστηριοτήτων;

Γιατί το κυνήγι της ομορφιάς πλέον κούρασε

Οι έφηβες έχουν πλέον ρουτίνες αντιγήρανσης με πιο έντονο το φαινόμενο με τα λεγόμενα Sephora kids, εφηβάκια δηλαδή που ξεχύνονται εις άγραν skincare στον κολοσσό των καταστημάτων καλλυντικών.
Από την άλλη πλευρά ηλικιωμένες γυναίκες (“επειδή το αξίζουν” όπως λέει έτερο γνωστό σλόγκαν εταιρείας προϊόντων ομορφιάς) ανανεώνονται χειρουγικά προς ένα glam πρότυπο. Και δεν εννοούμε τις σταρ του κινηματογράφου, οι οποίες επιτέλους διεκδικούν ορατότητα πέραν της αξέχαστης κινηματογραφικής ατάκας της Γκόλντι Χόουν (στο First Wives Club) ότι στο Χόλλυγουντ «είναι τρεις οι ηλικίες των γυναικών: η γκόμενα, η εισαγγελέας και η Μις Ντέιζι.»

Σύμφωνα με στοιχεία της Διεθνούς Εταιρείας Αισθητικής Πλαστικής Χειρουργικής η μέση 38χρονη σε ορισμένες ισχυρές δυτικές οικονομίες ξοδεύει 140.000 δολάρια για ένα προληπτικό λίφτινγκ. Οι μη χειρουργικές επεμβάσεις (όπως οι ενέσεις botox και fillers) αυξήθηκαν κατά σχεδόν 58% μεταξύ 2019 και 2023, αριθμός που συνεχίζει να αυξάνεται. Οι οδοντικές όψεις πορσελάνης (κάτι σαν καπλαμάδες δοντιών) είναι στην μόδα, με όλους μας να έχουμε διαβάσει για καταστροφικές επισκέψεις ιατρικού τουρισμού στην Τουρκία όπου το κόστος είναι χαμηλό. Τα φάρμακα για την απώλεια βάρους είναι στη μόδα. Οι αναζητήσεις στο βρετανικό Google για το Ozempic «είχαν 900πλασιαστεί μέχρι το τέλος του καλοκαιριού σε σχέση με την τελευταία μέτρηση του περσινού καλοκαιριού. Το αντίστοιχο hashtag στο TikTok ξεπερνά σήμερα τα 200 εκατομμύρια views και οι προσφάτως χρισμένοι weight loss influencers, από αρχικά τρομακτικοί, έχουν μετατραπεί σε μια συλλογική εμμονή μας» όπως σημειώνει ο Κωνσταντίνος Σαράντης στη Lifo. Tεχνικές και χάπια αδυνατίσματος όπως το προαναφερθέν, το Wegovy και το Zepbound διεκδικούν όλο και μεγαλύτερη φήμη, με έρευνες να θέλουν τα συνολικά έσοδα των εταιρειών τους να ξεπερνούν τα 100 δισ. δολάρια μέχρι το 2030. Tο Mounjaro έχει ήδη κατακλύσει τα social media με βίντεο, όπου οι content creators συγκρίνουν την εμφάνισή τους πριν και μετά τη χρήση του. Στο TikTok, όλοι λαμβάνουν συμπληρώματα: κολλαγόνου για το δέρμα και τις αρθρώσεις, μελατονίνης για τον ύπνο, κουρκουμά για το έντερο, βιοτίνης και ιχνοστοιχείων για την ανάπτυξη των μαλλιών.

Το πιο ανησυχητικό; Δεν υπάρχει ούτε μία περιοχή του σώματος που να μην χρειάζεται λείανση ή βελτίωση! Δεν πρόκειται για πλάκα, σύμφωνα με την Vogue.fr ο Δρ. Paul Jarrod Frank αντιμετωπίζει ακόμη και τις ρυτίδες της πλάτης (!).

Στο μεταξύ «η μέση τιμή των προϊόντων επιλεκτικής διανομής αυξήθηκε κατά σχεδόν 9% μόνο το περασμένο έτος». Για να μην μιλήσουμε για τις τιμές των περιφερειακών προϊόντων πολυτέλειας και περιποίησης όπως τα αρωματικά που μετά την πανδημία έχουν αυξηθεί δυσθεώρατα στην λιανική.

Αν αυτή η ανησυχία είναι μια φορά έντονη για την μέση γυναίκα, πόσο εξουθενωτική είναι για τις beauty influencers για τις οποίες το εισόδημα βασίζεται σε αυτό το κυνηγητό; Κι όχι μόνο το παροδικό εισόδημα, αλλά κυρίως η φήμη πάνω στην οποία χτίζεται το μελλοντικό εισόδημα μέσω της εξαργύρωσής της: ψηφιακές πλατφόρμες με ενσωματωμένο shopping χορηγιών (ας μην ξεχνάμε το πρωτοπόρο περιβόητο GooP), βιβλία αυτοβοήθειας, συμφωνίες με εταιρείες προϊόντων ομορφιάς, ακόμα κι επιχειρηματικές δράσεις συμπληρωμάτων και καλλυντικών. Έχουν φτάσει άραγε στο burn out της ομορφιάς και του καλού της; Πότε κάτι αξιωματικά αποδεκτό ως αξία (η ομορφιά) γίνεται άχθος και κατάρα;

Προβληματισμός στην ίδια την ποπ κουλτούρα

Το Aesthetica, ένα μυθιστόρημα του 2022 από την Allie Rowbottom, επεξεργάζεται μια αισθητική επέμβαση που αναιρεί όλες τις προηγούμενες εργασίες. Πόσο μακριά είναι από το «λιώσιμο» των fillers στο οποίο προχωρούν τόσες διασημότητες -και μάλιστα δημοσιοποιούν την απόφαση και το αποτέλεσμα;
Η ταινία The Substance της Coralie Fargeat από το 2024, με πρωταγωνίστρια την Demi Moore, για το οποίο δημοσιεύσαμε πλήρη κριτική εδώ, εξερευνά την αστυνόμευση σώματος που εσωτερικευμένη καταλήξει σε κυριολεκτικό τρόμο. Πώς όμως θα έπρεπε να ερμηνεύσουμε τις δηλώσεις της ίδιας της σκηνοθέτιδας ότι θα λάμβανε την εντελώς μη ρεαλιστική θαυματουργή «ουσία» της ταινίας, αν είχε την δυνατότητα; Γρίφος.

Ειδήσεις για τον εκατομμυριούχο που αναζητά την αιώνια νεότητα με την βοήθεια της τεχνολογίας, σε σημείο να μοιάζει με τον γιό του, ή για την σχεδιάστρια μόδας Vera Wang που στα 74 έτη της έχει σιλουέτα έφηβης δεν βοηθούν να έχουμε προοπτική. Ούτε τα εκατομμύρια φίλτρα των εφαρμογών και μέσων κοινωνικών δικτύων που αφαιρούν πανάδες, κηλίδες, ρυτίδες, χαλάρωση κι άλλες σημάνσεις της αναπόφευκτης φθοράς ενός σώματος άνω ενός κάποιου ορίου ηλικίας μετατρέποντας αλλοτινά είδωλα σε ψευδεπίγραφες εικόνες «έφηβης με μπικίνι».

«Δεν νομίζω ότι οι λάτρεις της ομορφιάς θα εγκαταλείψουν απαραίτητα τη ρουτίνα τους, αλλά μπορούμε να περιμένουμε ότι ένα αυξανόμενο ποσοστό του πληθυσμού θα υιοθετήσει μια πιο μελετημένη στρατηγική αγορών, καθοδηγούμενη από όλο και πιο αυστηρούς οικονομικούς συμβιβασμούς», αποκαλύπτει η δημοσιογράφος ομορφιάς Jaynab Mohamed στην Vogue. Θα οδηγήσει αυτό σε μια κάμψη των πωλήσεων του κλάδου της ομορφιάς και μια ανάσα στα μη ρεαλιστικά πρότυπα που κυνηγά μερίδα του πληθυσμού;

Και τώρα; Τι γίνεται μετά το υποτιθέμενο burn out της ομορφιάς;

Οι ηγέτες του κλάδου θέτουν επί του παρόντος την ίδια ερώτηση στον εαυτό τους, ειδικά αφού η εταιρεία παρακολούθησης τάσεων WGSN έχει προβλέψει ότι μια «Μεγάλη Εξάντληση» θα μας χτυπήσει το 2026, προμηνύματα της οποίας νιώθουμε ήδη. Αυτό το συλλογικό συναίσθημα, υποστηρίζει η εταιρεία, θα τροφοδοτηθεί από αμέτρητες ταυτόχρονες παγκόσμιες κρίσεις: γεωπολιτική αστάθεια, κλιματική αλλαγή και ανισότητα εισοδήματος, διαδικτυακή ζωή και εμβάθυνση των πολιτικών διαιρέσεων, χρόνια προβλήματα υγείας και το αυξανόμενο κόστος υγειονομικής περίθαλψης, το άγχος για την τεχνητή νοημοσύνη κι εργασιακή ανασφάλεια… Όμως όσο ο κόσμος φαίνεται ασταθής κι ανεξέλεγκτος, οι άνθρωποι προσπαθούν να ελέγξουν αυτό που μπορούν: το πρόσωπό τους και το σώμα τους.

Η εταιρεία δημοσίευσε μια έκθεση για να βοηθήσει τις επωνυμίες να αντιμετωπίσουν πιθανές προκλήσεις, αλλά και μόνο το γεγονός ότι τίθεται τέτοια έρευνα εξαρχής σημαίνει ότι μάλλον η βιομηχανία ομορφιάς θα τα πάει μια χαρά. Όσο υπάρχει έστω και λίγο διαθέσιμο εισόδημα για αυτό που για αρκετό κόσμο αποτελεί εισιτήριο για κοινωνική και οικονομική αναρρίχηση (όπως τις φτωχές κοπέλες στην Βραζιλία) δεν θα πάψουν να αχνοφέγγουν τα πρότυπα ως φώτα από νέον που θα υπόσχονται σαν τις σειρήνες την επιτυχία. Όπως κι αν την οραματίζεται καθεμιά.

με στοιχεία από Vogue.fr, Lifo, Business Insider

Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News