Πως να πείσω τη θεία μου να πάει στον γιατρό;

Αγαπητή α, μπα και αγαπητη ψυχολόγος της στήλης. Ο πατέρας μου είναι στο τελικό στάδιο μεταστατικού καρκίνου και κάποιες φορές μένω μαζί τους για να βοηθάω. Χτες το βράδυ στη μία μετά τα μεσάνυχτα και ενώ με την αδερφή μου χαζεύαμε στην τηλεόραση κάτι με φαντάσματα, χτυπάει η πόρτα. Αφού ξεπεράσαμε το αρχικό σοκ του να ήταν όντως φαντάσματα, ανοίξαμε την πόρτα. Ήταν η αδερφή του πατέρα μου (74-75 ετών ανύπαντρη συνταξιούχος υπάλληλος υγιής σωματικά) η οποία μένει δίπλα και ήρθε επειδή άκουσε τον πατέρα μου (ο οποίος κοιμόταν υπό την επήρρεια των παυσίπονων) να φωνάζει. Δυστυχώς δεν είναι η πρώτη φορά που ακούει φωνές. Η άλλη θεία μου, με την οποία συγκατοικούν, μας έχει πει ότι το βράδυ της κάνει έλεγχο γιατι νομίζει ότι έχει φέρει γκόμενο στο σπίτι, άλλη μία φορά είχε ακούσει τον μπαμπα (που ήταν εκτός σπιτιού) να της ζηταει καφέ, στο γάμο μιας ξαδέρφης μας φοβόταν ότι ενας συγκεκριμένος καλεσμένος έχει σκοπό να σκοτώσει κάποιον κτλ. Ξέρω ότι παίρνει αγωγή, αλλά τι ακριβώς και γιατί δεν ξέρω.Αυτά τα θέματα είναι taboo προφανώς ακόμα και για τα ίδια τα μέλη της οικογένειας. Πλέον δεν είμαστε σίγουροι ότι συνεχίζει την αγωγή. Η ιδια δηλώνει απολύτως υγιής και με μεγαλύτερη διαύγεια από ποτέ. Χτες μάλιστα μου ζήτησε να την καλύψω απέναντι στους άλλους σε ενα τριημερο ταξιδι που θελει να πάει. Η μάνα μου λεει “αστην να παει οπου θέλει ωρα της καλή μην ασχοληθείς αυτά έκανε ο πατέρας σου και έφαγε τη ζωη του”, εγώ όμως ανησυχώ, Υποθέτουμε από μισόλογά της ότι εκείνα τα χάπια (αντικαταθλιπτικά μάλλον) την εκαναν να κοιμάται όρθια , οπότε τωρα που τα κοψε προφανως νιωθει πιο “ξυπνια” και το προτιμα. Εγώ τι μπορώ να κάνω για να τη βοηθήσω; Τι μπορεί να έχει και να ακούει φωνές; Πως να την “οδηγήσω” να πάει στο γιατρό ξανά; Φοβαμαι τόσο για την ίδια όσο και για όλα τα προβλήματα που πιθανόν να δημιουργήθουν (κάνω εικόνες στην κηδεία πχ). Σε αυτό δυστυχως είμαι μόνη. Η αδερφη μου και η μαμα μου λενε οτι μονο το ιδρυμα ειναι η λύση . Τα άλλα δυο αδέρφια της είναι ο ενας αδιάφορος (ακομα και ως προς την κατασταση του πατερα μου) και η άλλη δεν ξερει πως να φερθεί, τη μια λεει έτσι την αλλη γιουβετσι. Και ο μοναδικός που ασχολουταν μαζί της ειναι ο πατερας μου. Ελπίζω να σας κατατόπισα! Ευχαριστω για την πολύτιμη απάντηση

Πολύ λυπάμαι για αυτά που περνάς με τον μπαμπά σου. Πρόσεχε, φρόντισε και προστάτεψε τον εαυτό σου πρώτα, έχει δίκαιο η μαμά. Δεν ξέρω αν το ενδιαφέρον για τη θεία έχει με κάποιον τρόπο σχέση με την επικείμενη απώλεια του πατέρα σου, αν ψάχνεις ένα τρόπο να συνδεθείς μαζί του, μιας και λες ότι αυτός ήταν ο μόνος που ενδιαφερόταν ή αναζητάς ένα τρόπο να απασχολήσεις το μυαλό σου. Σε κάθε περίπτωση μπαίνεις σε ψυχοφθόρα χωράφια, που δεν ξέρω κατά πόσο έχεις δικαιοδοσία. Νομίζω, έτσι όπως μας τα περιγράφεις, πως η μόνη πιθανή σύμμαχος σου είναι η αδερφή της.

Όσον αφορά τη θεία, το μόνο σίγουρο είναι πως εμφανίζει κάποια ψυχωσικά συμπτώματα. Τι ακριβώς έχει δεν μπορείς να ξέρεις, εκτός και αν το γνωρίζουν ήδη από προηγούμενη νοσηλεία/διάγνωση, σίγουρα θέλει εκτενές ιστορικό για να μπορέσει να το εντοπίσει κάποιος. Θα μπορούσε να έπαιρνε όντως αντικαταθλιπτικά, αλλά δεν είναι απαραίτητο ότι η προηγούμενη αγωγή σχετίζεται με τα ψυχωσικά συμπτώματα που εμφανίζει τώρα, τα όποια αν εμφανίστηκαν τελευταία μπορεί να είναι αποτέλεσμα:  1) άνοιας 2) κάποιας νευρολογικής ασθένειας, εγκεφαλικού επεισοδίου, επίπεδα ηλεκτρολυτών, χαμηλή βιταμίνη β12, προβλήματα με τα νεφρά, συκώτι, θυρεοειδή 3) φαρμακευτικής αγωγής (εκτός των ψυχιατρικών φαρμάκων) 4) σπανιότερα αποτέλεσμα μείζονος κατάθλιψης ή διπολικής διαταραχής. Το οργανικό ψυχοσυνδρόμο (delirium), μπορεί να προκαλέσει ψυχωσικά συμπτώματα και είναι αρκετά κοινό σε αυτές τις ηλικίες και έπειτα, αλλά είναι βραχείας διάρκειας και συνοδεύεται συνήθως από σοβαρές ασθένειες και νοσηλείες, και δεν αναφέρεις κάτι τέτοιο για τη θεία σου.

Πάντως μια αρχή είναι να ρωτήσεις την άλλη σου θεία, να τις εκφράσεις τις ανησυχίες σου, να μάθεις τι έχει, τι φάρμακα ήταν αυτά που έπαιρνε ή να της πεις οτι προτίθεσαι να τη βοηθήσεις να την πείσετε να επισκεφτεί γιατρό. Ίσως αν μάθεις τι έχει- με την προϋπόθεση πως γνωρίζουν- αυτό να σε ανακουφίσει. Παρόλ’ αυτά αν είναι αυτοεξυπηρετούμενη και δεν απειλείται η ζωή της ή κάποιου άλλου, και δεν θέλει να πάει στον γιατρό, δεν μπορείτε να κάνετε πολλά. Μια συμβουλή από κάποιον οικογενειακό γιατρό, μια παρότρυνση από το φιλικό της περιβάλλον, η διαβεβαίωση ότι θα διαλέξει αυτή τον γιατρό αν το θέλει ή μια καλή έρευνα από εσάς, προκαταβολικά, ίσως την κάνουν να το σκεφτεί.

Σε κάθε περίπτωση, όπως σου αναφέρω και στην αρχή, φρόντισε τον εαυτό σου πρώτα. Δεν είσαι ψυχολογικά άτρωτη και ήδη βιώνεις και έχει βιώσει αρκετά. Η ασθένεια ενός γονέα, και μάλιστα τέτοιου είδους ασθένεια, είναι δυνατόν να μας εξουθενώσει χωρίς καν να το καταλάβουμε. Σκέψου καλύτερα πως θα αντιδράσεις εσύ στην κηδεία και έπειτα. Δεν είναι σίγουρο ότι προκαταβολικά γνωρίζεις πως θα νιώσεις και τι επίδραση θα έχει πάνω σου.