Γράφει η Μαρινέλλα Φρουζάκη, θεατρολόγος
Ένας χρόνος μετά.
Ένας ολόκληρος χρόνος χωρίς τέχνη, χωρίς θέατρο. Online παραστάσεις και live streaming, αλλά μυρωδιά από σανίδι πουθενά. Παρασκευή 18 Ιουνίου 2021. Πρόσφατα ομολόγησε ο δολοφόνος της Κάρολαϊν. Αλλά αυτό δεν έχει καμμία σχέση με αυτό που ξεκινάω να γράψω. Ή μήπως έχει ;
Βρίσκομαι στο θέατρο Πέτρας μετά από ένα ολόκληρο χρόνο αποχής από παραστάσεις. Το προσπάθησα το διαδικτυακό, για ένα ευχάριστο απόγευμα καλά ήταν, αλλά λείπει η διάδραση, το συναίσθημα. Τα ανοιχτά θέατρα πάντα εσωκλείουν μια ιδιαίτερη ενέργεια, το φως του φεγγαριού στη θάλασσα, αν είσαι στο Βεάκειο, τον απόηχο αρχαίων τραγωδιών, αν είσαι στην Επίδαυρο.
Έτσι, η προσμονή είναι πολλαπλάσια.
Αν και ως συνήθως έχω φτάσει τελευταία στιγμή, έχω λίγα λεπτά να επεξεργαστώ το σκηνικό πριν σβήσουν τα φώτα: ένα τυπικό αθηναϊκό σαλόνι, λίγο παλιακό, ένα τραπέζι, μια πολυθρόνα, κάδρα στους τοίχους κι ένας καθρέφτης σκεπασμένος με μαύρο ύφασμα. Πένθος.
Kάποια στιγμή το ύφασμα πέφτει, μάλλον από τον αέρα και εκτός της ροής του έργου και η ηθοποιός το τοποθετεί ευλαβικά πίσω στη θέση του. Στο τραπέζι βρίσκεται και μια κορνίζα, αλλά επειδή κάθομαι στο πλάι, δεν βλέπω τι απεικονίζει. Στη διάρκεια της παράστασης η ηθοποιός της απευθύνεται, άρα πρόκειται για τον σύζυγο, όπως υπέθεσα. Μετά την παράσταση, φυσικά ξεχνάω να κοιτάξω και να το επιβεβαιώσω. Όμορφος πολύ ο σκηνικός χώρος, λιτός και συνάμα περιεκτικός, για να μας μεταφέρει στο πένθιμο αλλά παράλληλα εύθυμο κλίμα που περιγράφεται.
Η ερμηνεία της Κατερίνας Διδασκάλου ήταν καταιγιστική. Παρόλο που ήταν η πρεμιέρα για την φετινή σεζόν, και μετά από έναν χειμώνα τόσο δύσκολο για όλους, δεν υπήρξε ούτε μια στιγμή «κομπιάσματος» στην ατμόσφαιρα. Το κείμενο έρεε ασταμάτητα, οι στιγμές γέλιου και δακρύων εναλλάσσονταν αρμονικά η μία με την άλλη σαν μια ενιαία χορευτική φιγούρα και το κοινό είχε γίνει ένα με την παράσταση, κάτι που φάνηκε και στο αδιάκοπο χειροκρότημα στο τέλος.
Όταν μετακομίζει η πόρνη στο πάνω πάτωμα, κάτι που νόμιζα θα είχε κάποιου είδους μεταφορική και όχι κυριολεκτική διάσταση, η ηρωίδα μας αναγνωρίζει επιτέλους τη λύτρωση της απόλαυσης της ζωής, και βιώνει μαζί κι εκείνη τη χαρά και την απόλαυση που τόσο έχει στερηθεί στη δική της ζωή, με την αέναη ελπίδα πως κάτι, κάπως, κάποτε θα αλλάξει.
Στη στιγμή της ύστατης λύτρωσης, υπόκειται το μαρτύριο της απόλυτης ταπείνωσης, αφού αναγνωρίζει τη φωνή του συζύγου της, ο οποίος στη συνέχεια έρχεται να την ταπεινώσει και με χρήση βίας, την οποία βιώσαμε να εικονοποιεί με ανεπανάληπτο τρόπο η Κατερίνα Διδασκάλου, να της στερήσει την μοναδική πηγή της χαράς της: το αγέννητο παιδί της. Στη συνέχεια, σαν μια σύγχρονη Μήδεια, και δικαίως, κατ’ εμέ, φαντασιώνεται την δολοφονία του. Και τότε, σαν από μηχανής θεός, όλα παίρνουν το δρόμο τους, δεν θέλω όμως να προδώσω την συνέχεια, για όσους δεν έχουν δει ακόμα την μοναδική αυτή παράσταση. Η ηρωίδα αμφιταλαντεύεται στη διάρκεια του έργου, παίρνει ένα όπλο στο χέρια της και άλλοτε το τοποθετεί στον κρόταφο, άλλοτε στο στόμα. Δεν γνωρίζουμε τελικά αν θα το χρησιμοποιήσει, αν και είμαι σίγουρη πως δεν το χρειάζεται πια.
Πάντα αγαπούσα τους μονολόγους, αλλά αυτό το κείμενο κέρδισε μια ιδιαίτερη θέση μέσα μου. Σε λίγη ώρα αγκαλιάζει την πατριαρχία, το μεταναστευτικό, την γυναικεία υπόσταση, την ανθρώπινη δύναμη, όλα. Η σκηνή του ασανσέρ χαράχτηκε ήδη στη μνήμη μου: μια γυναίκα, καταπιεσμένη όλη της την ζωή, ως σύζυγος και ως κόρη, ακούει επιτέλους το πολυπόθητο «ευχαριστώ» στο ασανσέρ, από έναν άγνωστο μετανάστη, τον οποίο φροντίζει σιωπηλά για καιρό. Γιατί κάπου έπρεπε να διοχετεύσει όλη αυτή την ενέργεια και την καλοσύνη που κρύβει μέσα της, κάτι που κανείς άλλος δεν πρόκειται
Έτσι κι αλλιώς να εκτιμήσει, γιατί έτσι έχει γαλουχηθεί η γυναικεία φύση. Ένα κείμενο επίκαιρο, γλυκόπικρο, φεμινιστικό, αισιόδοξο, στον απόηχο μιας ακόμα γυναικοκτονίας.
Αποκορύφωμα της σκηνικής δράσης η τελευταία σκηνή όπου η ηρωίδα εμφανίζεται αίφνης με κατακόκκινο φόρεμα, ένα σκηνικό τέχνασμα τόσο ευχάριστο που με έκανε να χαμογελάσω πλατιά μέχρι το τέλος της παράστασης, δίνοντας ένα μήνυμα αισιοδοξίας: η ζωή συνεχίζεται…
Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News
Καταπληκτική σύμπτωση ! Το είδα πριν 4 μέρες στο Λαμπέτη και ήθελα κι εγώ να το σχολιάσω, μόλις άναψαν τα φώτα! Μιλάμε για έναν μονόλογο- γροθιά σε όσα έχουμε μάθει να αναγνωρίζουμε (πια) ως την επιτομή της πατριαρχίας. Από παλαιάς κοπής πατέρα της επαρχίας, κακοποιημένη και ανίκανη για την παραμικρή αντίδραση ή βοήθεια μητέρα, μπουμπούκι σύζυγο, τσαλαπατημένα όνειρα, δολοφονημένες εν τη γενέσει τους προσπάθειες της ηρωίδας να νιώσει πλήρης, χειραφετημένος άνθρωπος, όλα όλα είναι εδώ σε αυτό το καταπληκτικο κείμενο του Αντώνη Τσιπιανίτη. Πολύ συγκινητική όλη η ιστορία με τους ενοίκους του επάνω πατώματος πριν έρθει “η πόρνη”΄. Υπέροχη η… Διαβάστε περισσότερα »
Είναι υ π ε ρ ο χ ο !όσες δεν το είδατε στο παρελθον,κάντε το τώρα.
Ευχαριστούμε πολύ Μαρινέλλα! Γράφεις πολύ όμορφα!