Όταν η φωτογράφος Fatimah Hossaini άρχισε να καταγράφει την ομορφιά και τη δύναμη των Αφγανών γυναικών, δεν είχε ιδέα ότι ο κόσμος τους σύντομα θα ανατρεπόταν. Σήμερα, το έργο της είναι μια υπενθύμιση του τι διακυβεύεται — και της αταλάντευτης ανθεκτικότητας των υποκειμένων της. Εδώ, με τα δικά της λόγια, είναι η ιστορία της.
«Οι παππούδες μου έφυγαν από το Αφγανιστάν κατά τη διάρκεια του Σοβιετικού πολέμου, όταν οι γονείς μου ήταν παιδιά, και μετανάστευσαν στο Ιράν. Γεννήθηκα στην Τεχεράνη, [την πρωτεύουσα] και μεγάλωσα εκεί. Από το γυμνάσιο, πάντα έψαχνα να καταλάβω τι σημαίνει να είσαι Αφγανός. Κουβαλούσα το όνομα του Αφγανιστάν μέσα μου, αλλά δεν είχα πάει ποτέ εκεί. Δεν ήξερα πού ήταν το Αφγανιστάν.
Έψαχνα κάθε ευκαιρία να πάω στο Αφγανιστάν και το 2013, μπόρεσα να κάνω ένα ταξίδι στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης, όπου σπούδαζα φωτογραφία. Μέχρι το 2015, ζούσα μεταξύ Τεχεράνης και Καμπούλ, και μετά την αποφοίτησή μου το 2018, μετακόμισα εντελώς στο Αφγανιστάν.
Εργαστήκαμε πάνω από δύο δεκαετίες για να πούμε στον κόσμο ότι οι γυναίκες του Αφγανιστάν είναι περισσότερα από μπούρκες. Είναι πολύ αποκαρδιωτικό να βλέπεις ότι μέσα σε εβδομάδες, χάσαμε τα πάντα.
Όταν έφτασα στην Καμπούλ, μπορούσα να δω ότι υπήρχε τόση ομορφιά που κανένα μέσο δεν κάλυπτε. Ήθελαν να θυματοποιήσουν τις γυναίκες του Αφγανιστάν να τις δείξω με μπούρκες. Είχα φωτογραφίσει και παλιότερα γυναίκες με μπούρκες, γιατί όταν ήμουν στο Ιράν, έψαχνα πληροφορίες για τις γυναίκες του Αφγανιστάν, και ήταν όλα σχετικά περιοριστικά.
Αλλά όταν μετακόμισα η ίδια στο Αφγανιστάν, μπορούσα να δω ότι η νέα γενιά ήταν τόσο διαφορετική. Έτσι αποφάσισα να πω την ιστορία των γυναικών του Αφγανιστάν. Κάλεσα διάφορες γυναίκες να σταθούν μπροστά στην κάμερα μου. Δεν μπορώ να πω ότι όλα ήταν τέλεια τότε, αλλά τουλάχιστον είχαμε ένα μέρος της δημοκρατίας. Οι γυναίκες μπορούσαν να βιώσουν την ελευθερία να βγουν στους δρόμους. Είχαμε χώρο στην οικονομία και την πολιτική και τις τέχνες, σε κάθε κομμάτι της κοινωνίας.
Στις 15 Αυγούστου του περασμένου έτους, οι Ταλιμπάν κατέλαβαν την Καμπούλ. Τα κύρια θύματα, όπως συμβαίνει πάντα, είναι οι γυναίκες [σε μεγάλο βαθμό] απαγόρευσαν στις γυναίκες να επιστρέψουν στο σχολείο, να επιστρέψουν στη δουλειά. Επέβαλαν πολύ τρελά ρούχα. Εργαστήκαμε πάνω από δύο δεκαετίες για να πούμε στον κόσμο ότι οι γυναίκες του Αφγανιστάν είναι περισσότερα από μπούρκες. Είναι πολύ αποκαρδιωτικό να βλέπεις ότι μέσα σε εβδομάδες, χάσαμε τα πάντα. Οι γυναίκες μας πρέπει να βγουν στους δρόμους σε ένδειξη διαμαρτυρίας για να ζητήσουν ξανά βασικά δικαιώματα — και οι Ταλιμπάν τις συλλαμβάνουν για αυτό.
Αναγκάστηκα να φύγω από το σπίτι μου. Γεννημένη έξω από τη χώρα, δεν μπορούσα ποτέ να φανταστώ πως μπορεί να είναι ο πόλεμος, πόσο πανικό προκαλεί. Όταν έφτασα στο αεροδρόμιο, ήταν τρελό λόγω όλων των ανθρώπων εκεί. Το μέλλον και η ζωή μας μπορούσαν να αλλάξουν μέσα σε λίγες ώρες. Το να φύγεις εξαρτιόταν από το ποια χώρα είχε στρατεύματα που θα μπορούσαν να σε πάρουν. Στο τέλος, τα γαλλικά στρατεύματα με αναγνώριζαν, καθώς ο πρέσβης ήταν εκεί. Με πήγαν σε ένα γαλλικό καταφύγιο και τώρα βρίσκομαι στο Παρίσι.
Επειδή έπρεπε να φύγω από το Αφγανιστάν, δεν μπόρεσα να ολοκληρώσω την τελευταία σειρά, που ονομάζεται “Pearl in the Oyster”, για το φωτογραφικό μου άλμπουμ, Beauty Amid War. Στην αρχή, ήθελα να το τελειώσω με ασπρόμαυρες εικόνες που αντιπροσωπεύουν την ημέρα που χάσαμε τα πάντα. Αλλά μετά σκέφτηκα τις έννοιες της δουλειάς μου – ομορφιά, θηλυκότητα και ελπίδα. Γιατί έπρεπε να τελειώσω το βιβλίο με ασπρόμαυρες εικόνες; Έτσι, αντ ‘αυτού, αποφάσισα να δουλέψω πάνω σε πορτρέτα Αφγανών γυναικών καλλιτεχνών που έφυγαν από το Αφγανιστάν για τη Γαλλία.
Δεν ξέρω γιατί αυτοί οι τρομοκράτες έχουν πρόβλημα με τις γυναίκες. Ξέρω ότι φοβούνται τη δύναμη των γυναικών. Μέσα από τη δουλειά μου, προσπαθώ να κρατήσω ζωντανές τις ιστορίες των γυναικών του Αφγανιστάν. Νομίζω ότι μια φωτογραφία μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Μια εικόνα είναι πιο δυνατή από χίλιες λέξεις.».
Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News
