Μια από τις καλύτερες μου φίλες, ξεκινησε προσπάθεια για να γράψει ένα λογοτεχνικό. Μου ζήτησε τη γνώμη μου. Εμενα δεν μου άρεσε καθόλου. Δεν μπορώ να της το πω γιατί θα πληγωθεί πολύ. Θα έπρεπε να της πω την αληθεια;;
Μπορείς να πεις την αλήθεια χωρίς να πεις «δεν μου άρεσε καθόλου», γιατί αυτό δεν λέει απολύτως τίποτα. Δεν είναι η αλήθεια άλλωστε, είναι η γνώμη σου, και θα ήταν η γνώμη σου ακόμα και αν δούλευες σε εκδοτικό οίκο. Αν θέλεις να το αναλύσετε, πες ποιες αδυναμίες βλέπεις (κατά τη γνώμη σου) με επιχειρήματα επί της ουσίας, λογοτεχνικά επιχειρήματα, σε σχέση με τη δομή, ή με την πλοκή, ή τους χαρακτήρες, και πώς θα μπορούσαν να βελτιωθούν (κατά τη γνώμη σου), με συγκεκριμένες προτάσεις ως προς τη δομή και την πορεία και την εξέλιξη και τη χρήση της γλώσσας.
Αν δεν καταλαβαίνεις τι εννοώ, δεν είσαι σε θέση να κάνεις εποικοδομητική κριτική, οπότε η γνώμη σου δεν έχει καμία σημασία, οπότε πες της «εγώ δεν ξέρω από αυτά, ρώτα κάποιον που ξέρει».
Ας το υπενθυμίσουμε σε όλους: δεν έχουν όλες οι γνώμες την ίδια αξία, και δεν χρειάζεται να έχουμε γνώμη για τα πάντα.
Ακολουθήστε την Α,ΜΠΑ; στο Google News

Σε πολλούς πιθανούς εκδότες δεν είχε αρέσει ο Χάρι Πότερ. Μέχρι που σε κάποιον άρεσε. Τη συνέχεια την ξέρουμε όλοι.
12 εκδοτικοί οίκοι το απέρριψαν. 12. Κι ανεξάρτητα με τα πρόσφατα αισθήματά μου για τη Rowling, είμαι σίγουρη ότι και οι 12 εκδότες κλαίνε κάθε βράδυ στο μαξιλάρι τους…
Συμφωνώ κι επαυξάνω, καθώς είναι η δουλειά μου. Το μου άρεσε/δεν μου άρεσε δεν βοηθά. Βέβαια η φίλη σου και όποιος γράφει εκτέθηκε, έβγαλε την ψυχή της ακόμα κι αν το αποτέλεσμα είναι χάλια και αυτό πρέπει να το έχεις υπόψη όταν της μιλήσεις. Δείξε ότι κάτι εκεί μέσα σε άγγιξε (ένας χαρακτήρας, ο τρόπος που χειρίστηκε κάτι) γιατί αυτός είναι ο στόχος όσων γράφουν, και μετά δώσε της αντικειμενικές συμβουλές (έκανε κοιλιά, ήθελα να δω περισσότερο για το τι κάνει η ηρωίδα στην καθημερινότητα, αναρωτήθηκα γιατί δεν έκανε το Χ ο τάδε χαρακτήρας). Αν είναι ανοιχτή πρότεινε της να… Διαβάστε περισσότερα »
Υπάρχει επίσης και η απάντηση
“γράφεις στο ύφος Χ, ενώ εγώ διαβάζω κυρίως το είδος Ω, οπότε η γνώμη μου δεν είναι η πλέον ενδεδειγμένη. Πάντως, για Χ είναι καλό/νομίζω ότι έχει χρήζει βελτίωσης ως προς το τάδε/μήπως να ξαναδείς το δείνα;”
Δεν χρειάζεται να έχουμε γνώμη για τα πάντα, στην προκειμένη όμως η φίλη της πρότεινε να διαβάσει το κείμενο και να της πει την άποψή της. Την άποψή της ως αναγνώστρια φαντάζομαι, οχι ως Ντοστογιέφσκι.
Αν η κοπέλα της ερώτησης διαβάζει βιβλία και συζητά μετά για αυτά, το “δεν ξέρω εγώ από αυτά” δεν στέκει σαν απάντηση.
Ειλικρινα δεν καταλαβαινω γιατι να πεις την αληθεια σε τετοιες περιπτωσεις. Το μονο που καταφερνεις ειναι να στεναχωρησεις καποιον. Αν θες να βοηθησεις, πες τι μπορει να διορθωσει αλλα κατα τα αλλα πες οτι σου αρεσει. Δεν ξερω, το βρισκω πολυ αγενες σε καλο μου φιλο να πω ενα αφοριστικο ‘δε μου αρεσε’. Τα white lies τα εχεις ακουστα?
Να συμπληρώσω σ’ αυτά που λέει η Λένα ότι ακόμα και η εποικοδομητική κριτική πρέπει να συνοδεύεται από θετικά σχόλια, πχ βλέπω αδυναμία στην πλοκή σ’ αυτό το σημείο (κριτική) και ίσως να μπορούσες να κάνεις αυτό (πρόταση), απ’ την άλλη μου άρεσε η συγκεκριμένη ιδέα/εικόνα/χρήση γλώσσας κτλ(θετικό σχόλιο). Μάλιστα, καλό είναι να ξεκινά η συζήτηση με θετικά σχόλια, και μετά ν’ ακολουθούν τα κριτικά. Επίσης, καλό είναι τα κριτικά σχόλια να είναι περιορισμένα, αν δηλαδή πιστεύεις ότι το κείμενο έχει 10 προβλήματα, διάλεξε τα 5 πιο σημαντικά, δεν χρειάζεται να παρουσιάσεις όλη τη λίστα. Ίσως είναι καλό, ωστόσο, πριν… Διαβάστε περισσότερα »
πολύ ωραίο σχόλιο!
Δεν ξέρω αν είναι του στυλ σου το βιβλίο που έγραψε, αλλά θα μπορούσες να πεις διάφορα όπως: – Χ μου, ξέρεις ότι δεν τρελένομαι ούτως ή άλλως για αυτό το λογοτεχνικό είδος. Διάβασα με ενδιαφέρον το βιβλίο σου και νομίζω ότι αν φτιάξεις 1)…. 2)… 3)… έχεις πιθανότητες να το στείλεις σε εκδοτικό. – Για παράδειγμα στη σελίδα 15 ασχολείσαι 3 παραγράφους με την περιγραφή της καρέκλας. Νομίζω είναι λίγο κουραστικό. – Περνάς απότομα στο κεφάλαιο 5 χωρίς να εξηγήσεις το τάδε σημείο, και αυτό προκαλεί σύγχυση στον αναγνώση, μήπως να έβαζες… ; Αν υπάρχει έστω και ένα θετικό… Διαβάστε περισσότερα »
Αν η φίλη σου σερβίρει μουσακά ενώ δεν τρως μελιτζάνες και κιμά και σε ρωτήσει πώς σου φάνηκε, δεν απαντάς ότι δεν πέτυχε ο μουσακάς.
Αν σου σερβίρει μουσακά με άψητες πατάτες (η γνωστή “μια φίλη”), τότε κάνεις εποικοδομητική κριτική για το πώς να βελτιώσει το πιάτο ή την τεχνική της.
Το “δεν μου άρεσε” σκέτο έχει νόημα μόνο σε ραντεβού, στις υπόλοιπες περιπτώσεις χρειάζεται επεξήγηση.
Όπως το διατυπώνεις, δείχνει να στο έδειξε απλώς ως φίλη. Δεν λες αν έχεις σπουδές ή άλλη σχετική εξειδίκευση πάνω στη λογοτεχνία. Ως φίλη λοιπόν θα πρέπει να το δείς και να πράξεις αναλόγως με τη φιλία που έχετε.
Υπάρχει και το ενδεχόμενο να μην υπάρχουν επιχειρήματα λογοτεχνικής βάσης, απλώς να ακούγεται κοινότυπο και άχρωμο. Μου έχει τύχει αυτό ακριβώς, αισθάνθηκα πολύ άβολα να πω την ειλικρινη άποψή μου και ανταυτου στήριξα την προσπάθεια χωρίς άκρατο ενθουσιασμό. Δε ξέρω αν έκανα καλά. Πιθανόν η καλύτερη, και πιο ειλικρινής απάντηση (στην περίπτωση μου τουλάχιστον) να ηταν «εγώ δεν ξέρω από αυτά, ρώτα κάποιον που ξέρει»
Αν της πεις την γνώμη σου, έτσι όπως μας την λες και εμάς να ξέρεις οτι δεν είσαι ειλικρινής προς την φίλη σου. Είσαι απλά και ξερά αγενής χωρίς να προσφέρεις τίποτα ουσιαστικό σε εκείνη. Φέρσου με αγάπη, λεπτότητα και τρυφερότητα όπως θα ήθελες να σου φερθούν και σένα σε αντίστοιχη φάση. Μπορείς να είσαι όλα αυτά και ταυτόχρονα και ειλικρινής μαζί της. Μπορεί η γνώμη σου να της δώσει φτερά ή να της τα κόψει. Σκέψου τι θα θελες να είσαι γι’ αυτήν και αυτό θα σου δείξει τον δρόμο. Σε κάθε περίπτωση όμως μην μπερδέψεις και εσύ όπως… Διαβάστε περισσότερα »